Werkt de dagschoot nog soepel, dan vervangt u alleen de kruk, de stift en de rozetten of het schild, en blijft het slot gewoon in de deur zitten. Hangt de kruk naar beneden of klemt de schoot, dan haalt u het slot er meteen uit terwijl de deur toch open is.
Drie stuks gereedschap en tien minuten per deur
Om een deurklink te vervangen heeft u drie dingen nodig: een schroevendraaier, een kleine inbussleutel voor het stelschroefje in de krukhals, en de nieuwe kruk met de bijbehorende stift en rozetten of schild. De volgorde is altijd dezelfde: eerst de rozet of het schild los, dan de kruk van de stift, dan de stift eruit, meten, en daarna in omgekeerde volgorde terug. Reken op tien minuten per deur zodra u het eerste setje heeft gedaan.
Meet eerst, sloop daarna
Haal de oude kruk er niet af voordat u weet wat er terug moet. Drie dingen bepalen wat u bestelt en u kunt ze alle drie meten terwijl de oude klink er nog op zit.
- De deurdikte. Meet het deurblad, niet het kozijn. Daar volgt de lengte van de stift uit.
- De afstand tussen de gaten. Meet van het midden van het krukgat naar het midden van het sleutel-, cilinder- of toiletgat. Dat is de PC-, SL- of WC-maat.
- Wat er onder de oude rozet zit. Een oude uitfrezing of een verweerde plek is de reden om voor een schild te kiezen in plaats van losse rozetten.
De kruk komt eraf in vijf stappen
- Zoek het stelschroefje. Bij de meeste krukken zit dat aan de onderkant van de krukhals, vlak boven de rozet. Draai het los, niet helemaal eruit.
- Trek de kruk recht van de stift af. Zit hij vast, dan draait u het stelschroefje nog een slag verder los en wiebelt u zachtjes. Forceren zet krassen op de deur.
- Haal de rozet of het schild los. Zitten er schroeven in zicht, dan draait u die eruit. Zit er een afdekkap over een grondplaat, dan wipt u de kap er voorzichtig af met een dunne schroevendraaier waar u een lap onder houdt.
- Schuif de stift uit de slotnoot. Die zit los en glijdt er meestal zo uit.
- Doe hetzelfde aan de andere zijde van de deur.
Blijft er een gat over dat u niet meer gebruikt, bijvoorbeeld een oud baardsleutelgat, dan dekt u dat af met een blindrozet. Welke blindrozetten er nu staan, ziet u in deurbeslag.
Bijna niets van het oude beslag gaat opnieuw mee
| Onderdeel | Hergebruiken | Waarom |
|---|---|---|
| Krukstift | Zelden | De lengte hoort bij de oude kruk en de rozetdikte, niet bij de nieuwe |
| Schroeven | Nee | De gaten in het nieuwe beslag staan bijna nooit op dezelfde plek |
| Rozet of schild | Nee | Hoort bij het model kruk en bij de afwerking |
| Slot in de deur | Meestal wel | Werkt de dagschoot nog soepel, dan blijft het slot zitten |
Kijk dus bij de nieuwe kruk na of de stift erbij zit. Het meeste van wat er onder stiften staat is wisselstift of montageset, en die horen bij een knop aan één zijde of bij een compleet garnituur. Aan losse gewone krukstiften, voor een kruk aan beide zijden, voeren wij de Hoppe snelstift van 8 x 100 mm voor deurdiktes van 30 tot 40 mm. Wat er bij welke deurdikte hoort, staat in krukstift: welke maat heeft u nodig.
Voor de bevestiging staan er boutensets in M5 en M6 per deurdikte, van 33 tot 97 mm, en losse schroeven en bouten van 4 mm. Welke bij uw beslag hoort, staat bij het artikel.
De stift bepaalt of de kruk straks terugveert
Schuif eerst de stift door de slotnoot en leg hem middenin, zodat aan beide zijden evenveel uitsteekt. Zet dan aan één zijde de rozet of het schild vast en schuif de kruk erop. Draai het stelschroefje aan, maar nog niet strak. Doe daarna de andere zijde. Controleer of de kruk soepel terugveert en of de dagschoot volledig intrekt als u de kruk naar beneden duwt. Pas als dat klopt, draait u beide stelschroefjes stevig aan.
Veert de kruk niet terug, dan zit de stift meestal te ver naar één kant, of is hij te lang en klemt hij tegen de rozet aan de overzijde. Hangt de kruk naar beneden, dan is de veer in het slot of in de rozet op. In dat geval vervangt u het slot; kijk in sloten.
Doet u het hele huis, werk dan per deur en niet per handeling
Anders liggen er straks acht krukken, zes stiften en drie soorten schroeven door elkaar op de gang en past er niets meer bij elkaar. Houd per deur bij welke functie erop zit: een gewone doorgangsdeur, een badkamerdeur met toiletsluiting, of een deur die op slot moet met een cilinder. Die functie bepaalt welk rozet of schild u nodig heeft.
Veelgestelde vragen
Moet het slot er ook uit als ik alleen de klink vervang?
Meestal niet. Werkt de dagschoot nog soepel en veert hij netjes terug, dan blijft het slot zitten en vervangt u alleen wat u ziet. Hangt de kruk slap naar beneden, dan is de veer in het slot of in de rozet op en heeft vervangen van de kruk alleen geen zin.
Kan ik de oude krukstift opnieuw gebruiken?
Zelden. De lengte van die stift hoort bij de oude kruk en bij de dikte van de oude rozet. Zit er straks een dikker schild of een dunner rozet op, dan steekt hij te ver uit of komt hij net te kort. Neem de stift die bij de nieuwe kruk hoort.
De nieuwe kruk veert niet terug, wat is er mis?
De stift zit dan meestal te ver naar één kant, of hij is te lang en klemt tegen de rozet aan de overzijde. Draai beide stelschroefjes los, leg de stift opnieuw middenin zodat aan beide zijden evenveel uitsteekt, en zet hem pas vast als de kruk soepel loopt.
Zelf aan de slag
Meet de deurdikte en de afstand tussen de gaten terwijl de oude klink er nog op zit, en schrijf per deur op welke functie erop moet. Zoek daarna de kruk, de stift en de rozetten bij elkaar in deurklinken voor binnendeuren, of laat het uitrekenen: de samensteller stelt vier vragen over uw deuren en zet daarna het complete setje bij elkaar. De krukken zelf vindt u in deurbeslag.
Verder lezen
- Krukstift: welke maat heeft u nodig. Het onderdeel dat het vaakst verkeerd wordt besteld, met de lengtes per deurdikte.
- Rozet of schild: wat kiest u onder de deurklink. Handig zodra u ziet wat er onder het oude beslag tevoorschijn komt.
- Deurknop of deurklink: wanneer neemt u welke. Voor de deuren waar u twijfelt of er wel een kruk op hoeft.